hortusbericht
Hortusbericht - juli 2010, nr 29
   INHOUD:
> Wanneer bloeit zij weer?
> Tentoonstelling van zeldzaamheden
> Het nut van planten! Hoe meer soorten, hoe beter! Lezing 31 aug.
> Tot 19 uur op het Oranjerie-terras zitten met heerlijke hapjes
> Unieke geluidskunst in de Palmenkas
> Themarondleidingen door de hortus over verschillende aspecten van biodiversiteit
> Dwars door de tuin; een greep uit de vele zomerbloeiers
SMS-actie Victoria
Ze is een van de kroonjuwelen van de Hortus, en ook dit jaar hopen we haar weer in bloei te zien in de vijver. De Victoria waterlelie is inmiddels geplant in de kleine buitenvijver van de Hortus. In de zomermaanden zal de plant naar alle verwachting bloeien. De waterlelie, bekend om de grote, ronde bladeren, is op haar mooist in de schemering, wanneer de bloem opengaat. De Hortus zal ook deze zomer één maal haar poorten ’s avonds openstellen om het publiek de gelegenheid te geven dit sprookje weer mee te maken. Voor eenieder die op de hoogte wil blijven, heeft de Hortus een speciale sms-dienst ingesteld. Sms BLOEM AAN naar 4411 en ontvang een berichtje als de bloem 's avonds in de Hortus te zien is. Meer informatie over de Victoria waterlelie vindt u op www.dehortus.nl.
Biodiversiteit in de hoofdrol
2010 is het Internationaal Jaar van de Biodiversiteit. Over de hele wereld wordt extra aandacht besteed aan het behouden en duurzaam benutten van biodiversiteit. Een selectie van 50 planten uit de collectie van de Hortus vormt de basis voor de tentoonstelling Planten in de hoofdrol: biodiversiteit uit de hele wereld in het hart van Amsterdam. De planten komen voor op de Red List van de IUCN en op de nationale Rode Lijst van Nederland. Dit betekent dat ze bedreigd worden in hun bestaan. De tentoonstelling is een route door de tuin, met verhalen over de kwetsbaarheid van deze planten en de ecosystemen waarin ze leven. Bij de tentoonstelling publiceert de Hortus een prachtige, uitgebreide catalogus waarin het verhaal van elke plant beschreven wordt.
Biodiversiteit: van belang voor de gezondheid én lekker
In het kader van het biodiversiteitsjaar organiseert de Hortus ook een gevarieerde lezingen reeks. Op 31 augustus (dus níet op 6 juli zoals eerder aangekondigd!) vindt de laatste lezing plaats; Historisch en hedendaags nut van planten, door  Gerda van Uffelen (Hortus Leiden) en Gert Jan Hageman (restaurant De Kas). Al eeuwenlang maakt de mens gebruik van planten. In de 17e eeuw waren kruiden van levensbelang als basis voor medicijnen. Maar onmisbaar zijn planten natuurlijk als voedsel. Hoe meer diversiteit, des te meer smaak. De lezing vindt plaats in de Laranjazaal van de Hortus vanaf 19.30 uur. Entree € 10,- (€ 5,- voor Vrienden), incl. een consumptie. Reserveren via 020-6259021 of info@dehortus.nl.
Biodiversiteit op je bord in de Oranjerie
Verlengde openingstijd tot 19.00 uur
 
In de zomermaanden juli en augustus kunt u na uw wandeling door de tuin, of na een drukke werkdag, heerlijk nog iets koels drinken op ons mooie Oranjerie-terras tot 19.00 uur. Speciaal dit jaar serveert de Oranjerie vanaf 16.00 uur diverse zomerse biologische mini-salades. Veel van de planten op uw bord kunt u vinden in de tuin. We nodigen u uit er naar op zoek te gaan! Maar vooral om er van te genieten. Met  zo'n salade, een glas wijn en een terras omringd door mediterrane planten, waant u zich in Spanje of Italië!

Samen met botanische tuinen en natuurorganisaties over de hele wereld zet de Hortus zich in voor het behoud van de soortenrijkdom (biodiversiteit). Ook op andere manieren proberen we een bijdrage te leveren aan het creëren van een duurzame wereld. Daarom treft u op de menukaart bijna uitsluitend biologische en/of streekeigen producten aan. Zo dragen wij niet alleen bij aan het realiseren van een duurzamere Aarde, maar serveren wij tevens lekkerder eten.
Proeft u zelf ....
Sonisch ecosysteem in de Palmenkas  
De Hortus heeft in dit jaar van de Biodiversiteit twee geluidskunstenaars uitgenodigd om bezoekers op een andere manier dan via de planten de complexiteit van de relatie mens-natuur te laten ervaren. De kunstenaars hebben een interactieve geluidsinstallatie ontwikkeld genaamd TAK: een sonisch ecosysteem dat beïnvloedbaar is door menselijk handelen. TAK produceert geluiden via acht speakers in de Palmenkas. Door de aanwezigheid van sensoren is het mogelijk deze geluiden te beïnvloeden wanneer men door de ruimte beweegt. Het is spannend, welke invloed je hebt is niet in te schatten, maar er zal altijd effect zijn.  

Want wat is het gevolg van menselijk handelen op een bestaand ecosysteem?

TAK is een productie van Harpo ’t Hart en Joav Richartz. ’t Hart is afgestudeerd jazz pianist aan het Utrechts Conservatorium en werkt nu als klankontwerper. Richartz studeert Sound Design aan de Hogeschool voor de Kunsten in Utrecht. Voor meer informatie over TAK kunt u mailen naar tak.geluid@gmail.com.
Themarondleidingen rondom biodiversiteit
Onze groep rondleiders bestaat uit enthousiaste en deskundige mensen, die elk hun eigen specialiteiten hebben. Speciaal voor het jaar van de Biodiversiteit heeft een aantal rondleiders verschillende themarondleidingen voorbereid. Het is zeer de moeite waard om deel te nemen en een rondleider gepassioneerd te horen vertellen over een onderwerp dat hem of haar na aan 't hart ligt! Alle themarondleidingen beginnen om 12.00 uur. Deelname € 1,- (excl. entree).

Bloeien door snoeien
in de zomer - 17 juli
Rondleider: Gerard Schuitemaker

De rijkdom van de Aziatische Flora - 7 aug.
Rondleider: Henk Wolters

De verdwijnende diversiteit van de cycadeeën - 21 aug.
Rondleider: Marjo van de Haak

De basis van biodiversiteit: bacteriën, schimmels en
paddenstoelen in de Hortus - 2 okt.
Rondleider: Arend Wakker

De biodiversiteit van de Zuidafrikaanse flora - 23 okt.
Rondleider: Henk Wolters
Bloeibericht juli 2010
Hieronder weer een lijstje met deze maand bloeiende planten. Het is een willekeurige greep uit diverse tuinvakken. Het merendeel van deze planten is afkomstig uit het Middellandse Zee-gebied, maar dankzij het warme microklimaat van onze Hortus en dankzij het zonnige weer deze zomer, doen ze het heel goed en hebben veel bloemen. Voor de locaties van de perken, zie het plattegrond-bord bij de entree.
Snippendaaltuin: Hier bloeit momenteel de Scharlei (Salvia sclarea) met prachtige grote bloeiwijzen (zie foto). De plant, inheems in het Middellandse Zeegebied en Klein-Azië, is nu dankzij het zonnige weer ook hier volop tot bloei gekomen. De olie uit de plant, de zogenaamde muskaatolie, is een bestanddeel van mannelijke parfums. Een andere plant uit zuidelijke streken, Galega (Galega officinalis) staat ook volop te bloeien met vele witte bloeiwijzen. Een aftreksel van Galega wordt zowel voor mensen als voor vee al heel lang gebruikt ter verhoging van de melkgift.
Halfrond
: Hier bloeien momenteel vele soorten, waaronder ook de Gele maskerbloem (Mimulus guttatus) uit Westelijk Noord-Amerika. In het Halfrond staan vertegenwoordigers van zoveel mogelijk families. De Gele maskerbloem behoort tot de Phrymaceae.
Eenjarigen
: Dagschone (Convolvulus tricolor), een eenjarige Middellandse Zee-plant met prachtige blauwe bloemen met een wit-geel hart, is te vinden in het Eenjarigenvak.
Grachtenvak
(tegenover de eenjarigen, langs de Hortusgracht): Hier staan verschillende kuipplanten in plastic potten ingegraven in dit perk. Een ervan is een fraai bloeiende Passiflora spec. Deze plant vormt aan de zuidkant verschillende grote wit-blauwpaarse bloemen. In ditzelfde perk staat ook een fraai bloeiende Engelentrompet (Brugmansia aurea). Deze plant met zijn grote goudgele trompetvormige bloemen is inheems in Ecuador, waar hij tot de bedreigde planten behoort. In het Middellandse Zeegebied wordt deze indrukwekkende plant veel als sierplant in plantsoenen, parken en tuinen gebruikt.
Carnivorenperk, stenen bak
: Drosera filiformis, een vleesetend (kleine insectjes) plantje met langwerpige bladeren met kleverige klierharen, bloeit nu met roze bloemetjes.
Duinven
: Ruig klokje (Campanula trachelium) bloeit hier met grote blauwe klokvormige bloemen. Deze soort komt voor in de Nederlandse duingebieden en is in ons land, net als alle andere klokjes, wettelijk beschermd. Ook het Duinviooltje (Viola curtisii), een klein schattig plantje staat hier nu in bloei. Deze violensoort komt voor in de duinen van Noord- en West-Europa.